Voelt een narcist liefde?

Herken je deze vraag? Heb jij jezelf dit ook al honderd keer afgevraagd? Als je ooit verliefd bent geweest en een relatie had met een narcist, dan zul je je hoofd hier mogelijk over hebben gebroken, net als ik.

Is een narcist is staat tot liefde? Tsja, zo voelt het soms wel, vooral in het begin en overtuigend ook. Maar….

Mijn antwoord is: NEE. Nee, oh nee! No way. Nee, een narcist voelt geen (gezonde volwassen) liefde. Narcisten kunnen jou dit gevoel wel heel overtuigend geven, maar het is niet echt. Het is een masker en op zijn best een heel ongezonde vorm van liefde.  Narcisten komen in de eerste fase van de verliefdheid inderdaad super liefdevol, zorgzaam en heftig verliefd over…. Maar dit is tijdelijk en gespeeld. Het is manipulatie.

Verliefdheid

In de eerste fase van de relatie, overspoelde jou waarschijnlijk een gevoel dat je nooit eerder zo sterk had ervaren. Zo intens, hartstochtelijk en lief. Het was als donderslag bij heldere hemel, dat jij ineens je droompartner vond, dacht je…. Hij overspoelde jou met aandacht. Vijftig berichtjes per dag (of per uur) waren nog niet genoeg. Je verdronk bijna in zijn attenties, kadootjes, in zijn armen én….in de intense sex. Hij  (of zij) was ‘all over you’. Ineens vervaagde de wereld om je heen. Je leek samen te smelten met iemand die jou overdonderde met bizar intense liefde en aandacht.

Noot: in dit artikel gebruik ik voor de leesbaarheid ‘hij/hem’ wanneer het over de narcist gaat en ‘zij/haar’ als partner van. Dit kan net zo goed worden omgedraaid voor de mannelijke lezers onder ons.

Narcisten spiegelen jou 

Jouw nieuwe liefde die in het begin in niets op een narcist leek, leek wáánzinnig intens in jou geinteresseerd te zijn. Zó erg dat het jou overdonderde. Hij was geinteresseerd in jou als persoon (zo voelde dat tenminste),  je interesses, verlangens en behoeftes.

Jij was de liefste, de mooiste, de leukste, de beste, de lekkerste. Kortom; ineens werd jij het centrum van zijn wereld. Wow! Hij gaf jou bovendien het gevoel dat hij jou en jóu alleen nodig had om gelukkig te zijn. Hij zei dat niemand hem zo gelukkig maakte als jij en dat jij het meest bijzondere was wat hem ooit was overkomen. Zo, blijf daar maar eens ongevoelig voor….

Je zweefde waarschijnlijk maandenlang tien meter boven de grond en kon aan niemand anders meer denken. Hij gaf jou álles waar je naar verlangde en jij was zijn prinses, zijn queen. Bovendien was de sex intenser dan je ooit had ervaren. BAM, donder en bliksem. Verslavend gewoon. Liefde en sex, de hechtste band die er tussen mensen kan ontstaan, ook op biologisch niveau.

Alarmbellen

Komt dit alles je bekend voor? Dit waren nou die eerste alarmsignalen…. Maar dit had je niet kunnen weten, hád je het maar geweten. Zulke overdonderende intense aandacht is nooit gezond. Het zijn de eerste alarmsignalen dat er iets niet klopt. Je kunt niet na drie weken al iemands grote liefde zijn. Het is niet normaal om 24/7 met berichtjes overspoeld te worden door een volwassen persoon. Je kunt niet zomaar ineens ‘alles’ voor iemand zijn, als je hem nog maar net kent.

Spiegelen en grooming

Wat een narcist in deze fase doet is spiegelen, groomen, vleien en adoreren. Hij spiegelt al jouw mooie kwaliteiten. Zonder dat je het door hebt, word je eigenlijk verliefd op kwaliteiten van jezelf, weerpsiegelt in iemand anders. En dit alles gebeurt in heel korte tijd. Narcisten laten er geen gras overgroeien. De narcist leest andere mensen als een laser. Niet als een lezer, nee, als een laser. Hij is ongekend goed en snel hierin, gevaarlijk goed.

Een narcist heeft precies en razendsnel door wie jij bent. Wat jouw verlangens zijn, je kwetsbaarheden en kwaliteiten. Hij leest alle subtiele signalen die jij uitstraalt. Hij leest je lichaamstaal, de blik in je ogen, de toon van je stem. Hij scant wat je zegt en hoe je het zegt, wat je doet en hoe je het doet. Hieruit haalt hij razendsnel heel veel informatie en gebruikt (misbruikt) dit om jou te spiegelen. Hij weet precies waar jij gevoelig voor bent en waarmee hij jou binnen kan hengelen. Maar waarmee hij verder in de relatie jou ook mee kan manipuleren, intimideren en kwetsen. Het is alsof jij je soulmate hebt gevonden. Maar helaas, het is Fata Morgana en een enorme valstrik.

Dat ‘scannen en lezen’ wat hij doet, moet je niet vergissen met inlevingsvermogen want dat heeft hij niet. Niet op gevoelsniveau in ieder geval.

Cognitieve dissonantie

Je zult zijn ‘liefde’ in die eerste fase van de relatie waarschijnlijk als heel intens hebben ervaren. Je had nog nooit zoiets intens gevoeld. En precies dat maakt het zo verwarrend. Want zodra het misbruik begint en erger wordt, raak jij uit balans. “Waar is die lieve man gebleven?”.  Je kunt het niet geloven, hij was zó lief! Langzaam ga je aan jezelf twijfelen.

Doordat je zo verliefd bent en je nog niet kunt zien wat er achter dat masker schuilt, (dat er uberhaupt een masker is) en ben je lang niet in staat het misbruik te herkennen. Er ontstaat cognitieve dissonantie, (waarover later in een aparte blog meer). Kort uitgelegd is cognitieve dissonantie enorme verwarring en twijfel in jouw hoofd. Dit start zodra het masker van de narcist begint te vallen en het misbruik begint. De tegenstrijdigheid van de intens lieve persoon in het begin van je relatie, plus de lieve persoon die hij in de buitenwereld lijkt te zijn én…. het gewetenloze misbruik dat hij achter gesloten deuren pleegt, veroorzaakt heftige verwarring. Het brengt jou in permanente staat van twijfel en onbalans.

Wat is liefde? 

Om te antwoorden op je vraag of een narcist in staat is tot liefde, zou je jouw eigen definitie van liefde helder moeten krijgen. Wat is jouw definitie van liefde? Omschrijf voor jezelf eens hoe echte liefde voelt? Hoe voel jij je binnen een relatie met echte liefde? Hoe gedraagt een partner zich die écht van jou houdt? Zet die punten eens op een rijtje voor jezelf. En kijk dan of jouw partner hieraan voldoet. Oké, niemand is perfect, iedereen heeft minder leuke kanten. Maar misbruik gaat veel verder dan dat.

Mijn definitie van liefde is bijvoorbeeld: 

  • Gelijkwaardigheid, oprechtheid en openheid. Liegen is een no go. 
  • Alles met je partner mogen bespreken en je hierin veilig en gehoord voelen. 
  • Liefde is voelen dat je gerespecteerd wordt. 
  • Liefde is elkaar begrijpen of daar oprecht moeite voor doen. 
  • Liefde is elkaars prioriteit zijn. 
  • Het is moeite doen om het de ander naar de zin te maken.
  • Het is de ander oprecht gelukkig willen zien en haar daarin steunen. Achter haar staan.
  • Liefde is de ander niet opzettelijk jaloers maken. 
  • Liefde is je veilig en geborgen voelen. Ook emotioneel.
  • Het is je gezien, gehoord, erkend en gewaardeerd voelen. 
  • Het is trots mogen zijn op wie je bent en voelen dat je partner trots is op jou en andersom. 
  • Liefde is de vrijheid en veiligheid voelen om te zijn wie je bent, te zeggen wat je wilt en te doen wat je wilt.

Liefde is NIET

  • Manipulatie, intimidatie en/of de ander domineren.
  • Een masker dragen, liegen, bedriegen en misleiden.
  • Vreemdgaan. (tenzij je samen hebt besloten dat je sex mag hebben met anderen. Of tenzij het slippertje was waar de ander zich schuldig over voelt. Met vreemdgaan bedoel ik vooral het structureel bedriegen en het liegen).
  • Kwetsen: niet achter gesloten deuren en niet publiekelijk.
  • Vernederen, minachten, kleineren, belachelijk maken, ook niet ‘subtiel’, ook niet onder mom van ‘grapje’.
  • Verwaarlozen, negeren en links laten liggen.
  • Schuld -en schaamte gevoelens opwekken.
  • Triangulatie (derden, zonder jou medeweten en toestemming in de relatie brengen: oftewel vreemdgaan of doen alsof, om jou te jaloers te maken, te verwarren en te kwetsen.
  • Passieve agressie. De stilte behandeling is een voorbeeld van passieve agressie. Maar ook door toon van een stem, blik in de ogen of lichaamshouding iets naars of onheilspellends uitstralen.
  • De ander regelmatig zich rot over zichzelf laten voelen.
  • De ander emotioneel straffen, maar nooit uitleggen waarom en waarvoor.
  • Verbale, fysieke of seksuele agressie
  • Stiekem / geheimzinnig gedrag vertonen dat onrust in jou opwekt.
  • Waarheden verdraaien en ontkennen. 
  • De ander haar ervaring of gevoel ontkennen en ontnemen.
  • Kwetsend gedrag projecteren, beschuldigen.
  • Je partner tegenover anderen belachelijk maken. 
  • Leugens over je relatie en partner de wereld inslingeren.
  • Iemand langzaam isoleren van vrienden, familie en sociale contacten, enzovoort enzovoort…

Al dit gedrag is misbruik en het tegenovergestelde van liefde. Toch?  Het is destructief. Juist en helemaal als dit wordt afgewisseld met zogenaamd liefdevol en zorgzaam gedrag. Deze afwisseling, noemen ze in het Engels de “mean-sweet cycle”. Die cyclus houdt jou als partner van een narcist eindeloos vast in het misbruik. Dit soort liefde, heeft een verborgen agenda. Het is geen echte liefde, het is manipulatie. De narcist heeft geen liefdesgevoelens.

Grooming of lovebombing.

De liefde die jij in het begin voelde en die terugkomt tussen periodes van misbruik, is geen liefde. Echte liefde groeit langzaam, daarvoor moet je iemand heel goed leren kennen. Liefde wordt niet afgewisseld met kwetsend, oneerlijk misbruik. Liefde is NIET vijftig berichtjes per dag sturen en jou daarna plotseling negeren. Liefde is niet jou intens ‘liefhebben’ in bed en een dag later hetzelfde doen met een ander. De stroom van aandacht waarmee hij jou in het begin overspoelde is geen liefde. Dit wordt in het Engels grooming of lovebombing genoemd.

Hooveren

Hoovering is ongeveer hetzelfde. Hoovering gebeurt na een periode waarin de narcist jou als een deurmat heeft behandeld en jij hem dreigt te verlaten. Altijd na een periode van ziekmakend misbruik of zelfs maanden nadat hij jou voor een ander heeft gedumpt, komen narcisten áltijd terug met hoover pogingen. Hij probeert jou weer in te palmen met zijn liefste puppy gezicht. Dit moet je niet als compliment zien en ook niet als “hij houdt toch van me”.

Narcisten proberen altijd en bovendien élke ex, te hooveren. Vaak zelfs tegelijk. Dan is het maar net wie er het snelste en het makkelijkste hapt. Zo fake is dus de liefde van de narcist. Het zijn technieken om jou binnen te hengelen, vast te houden en verslaafd te maken

Verliefdheid, obsessie en de drug die narcistische voeding heet.

Voor de narcist zelf, kan die beginfase voelen als echte liefde, hij gelooft het echt zelf. Daarom is hij ook zo overtuigend. Maar dit is echt geen liefde. Hij kent dat gevoel gewoonweg niet. Hij vertaalt het zo voor zichzelf en naar jou. Hooguit kun je het vergelijken met de verliefdheid van een puber.

Lust en adoratie

Je kunt die narcistische liefde in de beginfase op zijn best zien als seksuele lust en een kinderlijk soort aanbidding voor zijn doelwit. Die adoratie kan overigens binnen een mum van tijd omslaan in minachting en haat. Een narcist heeft geen idee wat echte liefde is. Hij kent dit gevoel niet. Het is hooguit een obsessieve puberale verliefdheid.

Maar het heeft helemaal niks met jou als persoon te maken. NADA, NOPPES, NJENTE.  Het gaat niet om jou, het gaat hem om de intense aandacht die jij hem geeft. Hij kickt op de liefde die hij in jouw ogen leest, maar ook op de pijn die hij ziet als hij je kwetst en intimideert. Zijn ego groeit ervan, het geeft hem een gevoel van macht en superioriteit. Adoratie is bovendien geen liefde. Iemand adoreren geeft automatisch al een ongelijkwaardigheid en onvolwassenheid aan.

Narcissistic supply

Narcissistic supply, oftewel aandacht en bewondering. Zelfs als die aandacht angst is, woede of walging. Daar voedt hij zijn lege zelf mee. Alle soorten aandacht zijn zijn drug, ook de negatieve. Een boze reactie geeft hem een kick, maar een verliefde vrouw ook. Het is zijn verslaving en daar gaat het hem om. Niet om jou. Niet in die eerste ‘mooie’ fase en niet in de rest van de relatie. Nooit.

Inwisselbaar

Jij bent voor hem namelijk net zo inwisselbaar als een paar nieuwe schoenen. Zodra je niet meer voldoet of gaat vervelen (en dat is snel) wordt je vervangen. Vaak zelfs zonder dat je dit weet. En zelfs al voldoe je nog wel, dan heeft hij allang nog een paar extra schoenen achter de hand, die hij op dezelfde manier lovebombed. Maar dat vertelt hij jou natuurlijk niet. Binnen een handomdraai, zonder met zijn ogen te knipperen en zonder enig schaamte of schuldgevoel wisselt hij jou in voor elke willekeurige ander. Als die ander hem beter voorziet in zijn behoefte aan aandacht en bewondering, ben jij het haasje. Al ben jij de mooiste, liefste, leukste mens op deze aarde.

Afwijzing en gedumpt worden heeft dus óók niks met jou te maken. Maar het is voor een normaal voelend mens onmogelijk om dit zo te ervaren. Sterker nog; een breuk met een narcist is één van de meest traumatische ervaringen die je in de liefde kunt ervaren. Het kost veel mensen jaren om daar bovenop te komen, áls dat al lukt.

Alleen al hieraan merk je, dat het nooit om jou ging en ook nooit zal gaan. Ook niet om die nieuwe vlam overigens. Narcisten verwisselen partners alsof het autobanden zijn. Ze zijn bovendien prima in staat dit allemaal naast hun huwelijk te doen. Gewetenloos tot op het bot. Veel narcisten zijn ‘gewoon’ jarenlang getrouwd maar hebben er dubbellevens naast, vaak zelfs meer dan één. Hierin heeft een narcist nul komma nul geweten of schuldgevoel. Iemand die dit kan, is niet in staat tot liefde. In echte liefde is zoiets onmogelijk. Maar voor jou als partner is dit verwoestend voor je zelfbeeld en zelfvertrouwen.

Woorden versus daden

Als jij voor jezelf duidelijk hebt wat liefde voor jou betekent en je hebt lange tijd met een narcist doorgebracht, dan weet je eigenlijk ook wel dat een narcist niet in staat is tot liefde. Ze voelen het niet, ook al kunnen ze ‘liefde’ in prachtige woorden omschrijven, ze voelen het níet

Dit is waarom zoveel mensen narcisten niet kunnen zien voor wie ze écht zijn; met hun woorden en charme pakken ze iedereen in. Met woorden weten ze prachtige dingen te vertellen over liefde, tot in gedichten en liedjes aan toe. Op social media kunnen ze hun ‘oprechtheid en goede bedoelingen geweldig ten toon spreiden ook. Omdat narcisten in de maatschappij vaak ook nog sociale rollen vervullen waarin ze de zorgzame lieve mens kunnen uithangen, maakt dit de verwarring nog groter. Veel mensen lopen weg met zulke charmeurs. Narcisten en psychopaten hebben vaak een hele schare onwetende fans.

Als voor jezelf duidelijk hebt wat echte liefde is, dan wordt heel snel duidelijk dat het gedrag en het imago van de narcist niet echt is. Hij is niet in staat tot het voelen en geven van echte liefde.

Delen? Graag!

HeartSease

Geef een reactie